Προληπτικός έλεγχος(screening) για καρκίνο παχέος εντέρου

Ο καρκίνος του παχέος εντέρου είναι ο τρίτος κατά συχνότητα καρκίνος στον λεγόμενο δυτικό κόσμο, μετά τον καρκίνο του μαστού(στις γυναικες), του προστάτη(στους άνδρες) και των πνευμόνων. 


Αναπτύσσεται στην εσωτερική επιφάνεια του παχέος εντέρου συνηθέστατα επάνω σε ΚΑΛΟΗΘΗ πολύποδα ο οποίος προϋπήρχε επί πολλά έτη και δεν παρουσίαζε συμπτώματα(π.χ αιμορραγία) ή παρουσίαζε και ο ασθενής τα αγνοούσε.


Ο καρκίνος του παχέος εντέρου στα αρχικά τουλάχιστο στάδια δεν παρουσιάζει κάποια συμπτώματα ή μπορούμε να πούμε οτι αυτά είναι γενικά και δεν είναι παρόντα μόνο σε περιπτώσεις καρκίνου όπως: 

  • αίμα στα κόπρανα, 
  • αναιμία, 
  • φούσκωμα, 
  • αλλαγές στον τρόπο αφόδευσης, 
  • αλλαγή της σύστασης και του σχήματος των κοπράνων, 
  • απώλεια βάρους
Από τα παραπάνω αυτό που ίσως ανησυχήσει περισσότερο τον ασθενή είναι η παρουσία αίματος και θα πρέπει να διερευνηθεί πάντοτε από ιατρό.


Αυτό το οποίο πρέπει να γίνει σαφές είναι οτι με την σωστή πρόληψη μειώνουμε πάρα πολύ τις πιθανότητες να πάθουμε καρκίνο του παχέος εντέρου. 




Κολονοσκόπηση και εικονική κολονοσκόπηση (virtual colonoscopy)


Ο κυριότερος τρόπος πρόληψης του καρκίνου του παχέος εντέρου είναι η κολονοσκόπηση όταν υπάρχει κάποιο από τα πιο πάνω συμπτώματα ή το αργότερο στο 50ο έτος της ηλικίας εφόσον δεν υπάρχει κάποιο από τα προαναφερθέντα συμπτώματα. 


Εφόσον δεν ανευρεθεί κάτι το παθολογικό η κολονοσκόπηση μπορεί να επαναληφθεί σε 5-10 χρόνια.


Ασθενείς οι οποίοι έχουν κληρονομικό ιστορικό καρκίνου παχέος εντέρου ή πολυποδίασης ή φλεγμονώδη νόσο του παχέος εντέρου θα πρέπει να ελέγχονται πριν την ηλικία των 50 ετών σε συνεννόηση πάντοτε με τον θεράποντα ιστρό τους ο οποίος θα καταρτίσει ένα πλάνο εξατομικευμένο στις ανάγκες του κάθε ασθενή ανάλογα με το σε ποιά ομάδα κινδύνου αυτός ανήκει.


Όπως προείπαμε στις περισσότερες περιπτώσεις ο καρκίνος του παχέος εντέρου αναπτύσσεται επάνω σε ΚΑΛΟΗΘΗ πολύποδα ο οποίος προϋπήρχε επί πολλά έτη και δεν έδινε συμπτώματα ή έδινε(π.χ αιμορραγία) και ο ασθενής τα αγνοούσε. 


Με την κολονοσκόπηση και ταυτόχρονη αφαίρεση του πολύποδα, προλαμβάνουμε και ουσιαστικά καταργούμε τον καρκίνο του παχέος εντέρου.


Η κολονοσκόπηση διενεργείται με χορήγηση ειδικών φαρμάκων έτσι ώστε ο ασθενής ουσιαστικά να μην καταλαβαίνει τίποτα(μέθη) κατά την διάρκεια της εξέτασης. 


Η μόνη ταλαιπωρία έγκειται στην προετοιμασία για την κολονοσκόπηση την προηγούμενη ημέρα όπου ο ασθενής θα πρέπει να λάβει καθαρτικό για να είναι το έντερο καθαρό για την εξέταση. 


Αναλογιζόμενοι όμως τα οφέλη από την κολονοσκόπηση όπου προλαμβάνουμε τον καρκίνο η ταλαιπωρία αυτή φαντάζει μηδαμινή.


Η εικονική κολονοσκόπηση είναι ουσιαστικά μια αξονική τομογραφία με ειδικό πρωτόκολλο και ανασύνθεση των εικόνων ώστε να έχουμε απεικόνιση του εντέρου χωρίς την χρήση του κολονοσκοπίου. Πολλοί ασθενείς θεωρητικά θα την προτιμούσαν γιατί θεωρούν την κλασσική κολονοσκόπηση επώδυνη(κάτι το οποίο δεν ισχύει γιατί όπως είπαμε διενεργείται με μέθη), πρέπει όμως να έχουν υπόψιν τους τα εξής:

  1. Η προετοιμασία (όπου αυτό είναι και το δύσκολο κομμάτι και στην κλασσικη κολονοσκόπηση) είναι ακόμη δυσκολότερη και πιο απαιτητική
  2. Στην περίπτωση που υπάρχει πολύποδας ο ασθενής θα πρέπει και πάλι να υποβληθεί σε κλασσική κολονοσκόπηση ώστε αυτός να αφαιρεθεί.